MOONAMADAN


'nachāḍa mērā hē sāthībhāi! vanamā malāī,

kāga ra giddhaharūkō pāpī śikāra banāī.

gharamā mērī tī būḍhī āmā, tī būḍhī marnēchan,

candramā jastī tī mērī munā ṭhaharai parnēchan.

hē mērā sāthī! hē mērā bhāi! ma ajha mardinaō,

kālakō sātha laḍēra uṭhchu vanamā mardinaō,

yō ghāōṭī sukyōs: yō chātī pōlyōs: yō āōsu puchana,

ajha cha sāsa, ajha cha āsa, yō darda bujhana.

āśiṣa dēlin tī būḍhī āmā malāī bacāō!

mānisakō āōsu mānisalē puchnu sabaikō dharma hō.

yō ghāōṭī sukyō ma pānī khānnaō! bijhāyō yō ghāōsa,

ghāōsakō cōsā dayālē marchas: āōsulē piyāsa!'

'kē garchau bhāi! ṭāḍhākō ghara bāṭākō jaṅgala,

yō haijā hāmlē kuhrēra basē huōdaina maṅgala.

auṣadhimūlō sāthamā chaina yō mājha vanamā

īśvara samjhī īśvarai samjhī rahē hai manamā.

ghara ra bāra sabailē chāḍī jānu ta pardacha,

antyakō bēlā īśvara samjhē saṅsāra tardacha.'

hātalē ṭēkī madana uṭhē tī sāthī gaēchan

paścimatira dinakā āōkhā ragatamā ḍubēchan.

vanamā phīkā aōdhyārō caḍhyō, hāvā nai nidāyō

panchīlē sārā bōlna nai chāḍē, jāḍōlē satāyō.

durdaśā tyastō, niṭhurī sārā jaṅgala pahāḍa

niṭhurī tārā jagatai sārā niṭhurī ujāḍa.

purlukka palṭē ghāōsamā phēri suskērā diēra,

gharakō ta īra manamā uṭhyō jhan gāḍhā bhaēra.

'hē mērī āmā! malāī timī samjhaōdihōū ni!

hē mērī munā! malāī timī samjhaōdihōū ni!

īśvara! īśvara!! taō mātra mērō vanamā sāthī chas,

mānisabhitra ḍhuṅgākō dila taō dēkhnē māthi chas.

āgōkō jvālā katākō hōlā? ḍaḍhēlō uṭhyō ki,

marēkālāī jhan mārna bhanī ḍaḍhēlō uṭhyō ki?

najīkai āyō mānisa yauṭā liēra cirāka

ḍāōkū pō hō ki? bhūta pō hō ki? vanakō kharāba.

payōmā yauṭā jhuṇḍēkō sāsa kē bhara, kē ḍara?'

bhaēkō bala galākō pugcha cirāka paltira.

kō runcha, bhanī bhōṭēlē hērcha, dēkhdacha birāmī

māyālē bhancha, 'sāthī ra bhāi rahēcha harāmī!

mērō cha ghara ēka kōsa para, timī ta mardaina,

ma bōkī lāncha, huncha ki hunna? pharaka pardaina.'

bhōṭēkō pāu samāī bhanchan bicarā madana,

'īśvara mērā hē bhōṭē dāi! kyā rāmrō vacana!

gharamā mērī chan būḍhī āmā, tī sētai phulēkī,

gharamā mērī jahāna yauṭī battī jhaiṅ balēkī.

malāī āja bacāidēū īśvaralē hērnēcha

mānisalāī maddata garnē svargamā parnēcha.

kṣētrīkō chōrō yō pāu chuncha, ghinalē chuōdainas:

mānisa ṭhūlō dilalē huncha jātalē huōdaina.'

bōkēra lagyō bhōṭēlē ghara, ūnamā bisāyō,

pānīkō ghuṭkā pilāidiyō dayālē rasāyō.

khōjēra lyāyō vanakō būṭī ghōṭēra pilāyō,

cauṅrīkō dūdha pilāīkana baliyō banāyō

(himālakō būṭī vicitra thiyō jādūkō diyō kāma,

tyō bhōṭē daiva nabhaē kaṭhai! jānthē tī paramadhāma.

vanakā bīca gharēlu cillō jhupaḍī ṭumukka

gōbaramāṭē phūla-ṭāṭēpāṭē,

vanakō kōhī dēva ra dēvī ghusnē jhaiṅ suṭukka,

hāōgākō ṭēkō, hāvākō chēkō, ḍhuṅgākō gāhārō

madanalāī lāgyō mahalabhandā dhanī ra piyārō,

bhēḍākō ūnakō bichyaunā narama ōḍhnalāī pākhī cha,

tyahāōkō jīvana vaikuṇṭha jastō unakō lāgi cha,

muskānamā chaina mānchēkō churī, vacanamā chaina viṣa,

hāvāmā chaina dūṣaṇa kēhī, manamā rāga risa,

dāridrya tyahāō kyā dhanī thiyō thōraimā kati dhēra!

cāhiōdō raicha kē sukhalāī? prakṛti bhaēnēra!

hariyō thiyō āōkhākō śītala prakṛti raṅakō dhana

śaharamā bharī jīvana bhanchan jīvana thiyō vana!

nakalī jñāna pōthīkā bhandā, phūla-pānā haōsilā

raṅgilā patra prakṛtidēvī ulṭanthin rasilā,

īśvarakō jyōti ṭalkanthyō tyahīṅ śītakā dānāmā,

kyā bōlthyō īśvara pakhērubāṭa raṅgīna gānāmā!

phūlakō bōṭa umrēkō hērī mānchēlē pāuōthyō jñāna,

suōghēra bāsnā laṭhṭha bhai ātmā bhōgdathyō kyā nirvāṇa

lāmākō jīvana prakṛtibīcamā banēlī muṭumā

buddhakō ṭakalē jhilkēkō thiyō nirvāṇa-pathamā

panchī ra paśuharūkō sāthī ahiṅsā vicārī

rūkhakō ḍhukaḍhuka, phūlakō dhaḍkana,

jyōtikā pathamā bījakō sphuraṇa,

samasta tinakō rahasya jānnē prakṛti-pujārī

rahēcha lāmā ēkāntatāmā vilāsirahēkō

dēkhtāmā jhutrō, bhitra tyō katrō! viśāla bhaēkō

cauṅrīlāī thālī, phalaphūla hālī, baṭulī jahāna

pāldathyō yauṭā ādarśa ḍhaṅlē kuṭīlā subāna

rahasyamaya adṛśyasaōga basēkō ramāī,

udāratālē hṛdayadvāra jīvanalāī rijhāī,

rōga ra vyādhi nikhārna saknē mantra ra būṭīlē,

madana taṅgrī mōṭāē pōsī tyasakā kuṭīlē,

hiuōlē brahmā banāidinthē usakā kumārī

gālāmā uṣālālīlē raṅga divyalē musārī,

vanakī dēvī jastī thī chōrī buddhakō pālākī

usakō nāma thiyō hai lābā kōmala cālakī

kumāra usakō tējilō thiyō phucākō nāmakō

varṣamā bāhra gajabakō tara jēhēna ra kāmakō,

paśu ra panchī sabaikō bōlī muṭhīlē nikālī

bhālē ra pōthī lāuōthyō bōlna vicitra kalā lī,

mahīnā bityō madanakō tyahāō prakṛtibīcamā

acamma mānī ānandamāthi himālanagīcamā

bāōsurī madhura bajāuōthyō phucā rōēra sunthē tī,

surilō gīta gāuōthī lābā barabara banthē tī,

kaluṣaśūnya tinakō jīvana satyuga samāna

dēkhēra tyahīṅ basūō jhaiṅ lāgyō sadhaiṅ nai najāna

taipani mēgha dakṣiṇakō āyō nāghēra himāla

jalakō kuirō pātalō banī,

'kōhī cha rōirahēkō' bhanī,

samjhanā diṅdai abōla bōlamā masinō jañjāla,

panchīkō uḍāna manalē ṭipyō dharākō ghērāpāra

ghara jānē icchā dilasaōga baḍhyō phuṭēna mukhakō pāra

vaiśākha lāgyō pallavamā pannā, phūlamā indrāṇī

carāmā kalakala, sāōjhamā lōlī,

ḍhukuramā kurakura, ḍāōphēmā phuraphura, kvailīma suvāṇī,

nālāmā chalaphala, himālamā jhalamala, hāōgāmā phurphura,

mujūramā ḍhāōcā, hariṇamā kanyāi, mirgamā churchura,

laharā halkē hallēra phulkī madhuma, gunaguna bhō!

navīna mīṭhā kalakalē vana śiśu-śira chunamuna bhō,

vāsnākā kaṇā dugurna thālē, pōthīlāī bōlāuna,

śabdalē ḍākthyō muṭukō śabda,

praśnakā sātha uttara lāgē vanalāī guñjāuna,

sṛṣṭilē nayāō nāṭaka racin ānanda cañcala bhō,

prēmakō rājya hariyō bhayō, jīvana halacala bhō,

pūrṇimā āin himāla-bhālamā bāṭulī banēra

amṛta thālī jhilamila phālī,

jādūkō jālī śītala hālī,

carācara-dilamā jalapa lagāī himāla sapanēra,

vara bhō yauṭā dyauthala sundara jūnakō jalapamā,

parīkō saṅsāra svapnākō muhāra śītala jhalakamā,

junēlī phūla phakrēra āē hṛdaya khōlēra

pātalā pāta bhai pāradarśī jūnasaōga bōlēra

buddhakō thiyō utsavakō rāta ujyālō khulēkō

viśvamā śānti manamā kānti,

carācaralāī navīna jīvana amṛta milēkō

lāmālē liyō bāōsurī hātamā vanakō bāōsurī

janakō mana kurlanē bhana,

saṅgītakō ātmā aṭāunē khōkrō phvālasurē bāōsurī.

ṭiri ra liri bāōsurī bōlyō abōlā bōlāī vana

lābā ra phucā hātapāu phālī,

tālamā nācē śarīra cālī,

buddhakō jīvana-kathākō sāramā bhāvalē nācyō mana,

gīta gāē taba lāmākā jahāna milēra vanamā

bhōṭēkō chanda dōsāōdhē miṭhāsa śabdakō bandhamā

madanakō ātmā buddhakō lōkakō muktimā ramāyō

unalē ṭipē talakō gānā hṛdaya rasāyō --
(gīta)

vaiśākhakō pūrṇimā

hēra hō himāla jūna!

rātakō kālō varṇamā

amṛtakō yō thālīlē

jhalamala pārnē kuna?

syābbō cyāṅbā! syābbō cyāṅbī!

saṅsāra mathdā jūnakō naunī svarga tara cha, sukhakōmā

dina tārā-jhuppē yō rūkhamani

kasalē lāyō dhūna?

cūlīmā pugyō bāṭō gunī

āōdhī nācī, parvata nāghī,

saṅsāralāī lāuna guna?
syābbō cyāṅbā! syābbō cyāṅbī!

āphūlāī jitnē saṅsāra jitcha nirvāṇabhandā kīrti kuna?

ākāśa unakō chātī hō

karuṇā-dhārā suna

tārā āōkhā rātī hō,

māṭī-jarāmā bancarō dī

kālalāī jitnē kuna?
syābbō cyāṅbā! syābbō cyāṅbī!

amṛta jhalkyō saṅsāramāthi hēra! ū jyōti! himāla jūna!).
pānīlē pāryō ākāśa nīlō, pakhālī tuvāōlō,

kausīmā lāgyō kyā rāmrō jūna svargakō ujyālō.

siriri siri śītala hāvā, suntalā phulēkō,

kyā mīṭhō vāsnā madhura masinō, jūnamā milēkō.

jūnakō vimala -- amṛta-jala -- talāu-chāyāmā,

narama, madhura sarasa, jagat, jīvana jhaiṅ māyāmā.

nīdalē chōḍēkī kōilī bōlchē junēlī rātamā,

jīvana dēśa bōlē jhaiṅ prīti manakā pātamā,

kyā mīṭhō tyasakō surilō svara rātakō kalilō,

manakō tirsanā sapanābhitra ghusē jhaiṅ rasilō

gamalāmāthi kēṅbarā jhulcha, gulāba bōldacha,

chāyākō buṭṭā parkhālamāthi jyūōdō jhaiṅ caldacha.

nīlō cha sārī tārākō pārī munākō gāthamā,

bhāvakā jala-mahala-lōcana kōmala chan rātamā.

candramālāī candramā hērchin kausī ra ākāśa,

svargakō aṭālī hāōsdichin yauṭī, yauṭī chan udāsa.

yō dēśa chainan unakā āōkhā, manakā citramā,

gaḍēkō ṭaka cha arū dēśa jūnakā bhitramā.

samjhanā jhummiyō bādala jastō candramā harāin,

viraha jastō aōdhyārōbhitra, ēka āōsu cuhāin,

munālē bōlin, 'hē mērā kṛṣṇa! malāī bhulyau ni!

niṭhurī mana liēra bhana, kasarī ḍulyau ni?

kṛṣṇa! kasarī bhulyau ni?

muhāra timrō juhāra mērō najarakō harāyō,

kuna pāpī daiva āēra cōrī kuna dēśa phirāyō,

samjhanālāī chāyālē chakāyō!

pahāḍavāri pahāḍapāri pardālē ḍhākēkō,

svarūpa timrō khāli cha mērō manamā jāgēkō,

jhaljhalī dēkhī viraha lāgēkō!

vacana timrō tāramā manakō nidāirahancha,

samjhēra āyō jhankancha bhitra, kahānī kahancha,

duḥkhakō kānamā sukhakō kathā bajāirahancha.

pakhēṭā chainan uḍēra jāna ciḍiyā uḍēkā,

hērēra basī āōsukā thōpā gahamā chuṭēkā,

dēkhēnau timlē katikā thiē chātīmā guḍēkā!

kina hō kina, yō mērō mana bādalalē ḍhākdacha,

siyōkō ṭuppā nadēkhnē garī muṭumā lāgdacha,

prāṇakō mērō pakhēru runcha piṅjaḍā parēkō,

na uḍna pāī, na khōjna pāī cintālē pirēkō.

uḍana pāē tyō pāumāthi luṭapuṭa parnēcha

tyō chātīmāthi gaēra phēri bhurbhura garnēcha,

sadhaiṅkō nimti sāthamā phirnē.!

paisākō yastō bhumarībhitra kina hō pasēkō?

manakō dhana chāḍēra kina hlāsāmā basēkō?

hē paisā! taiṅlē pāsōmā pārchan siṅha jhaiṅ hṛdaya!

sōjhākō sarāpa, asalakō vilāpa, duṣṭakō abhaya!

paisāmā bhulī birsēkō hō ki? kasailē bhulāyō?

prāṇakō mana chakāīkana arūlē ḍulāyō?

birsanuparnē yasarī hōina! bhamarāsarī mana!

kē bhara tyasakō? nalāgōs pāpa, pāpī cha mērō mana,

prāṇa! pāpī cha mērō mana!

pahāḍa tyastō! jaṅgala tyastō patharā paryau ki?

malāī samjhī duḥkhamā najara āōsulē bharyau ki?

pyārā! āōsulē bharyau ki?

kapāla dukhtā ma āōsu puchthēṅ birāmī bhayau ki?

susāra kasalē garēkō hōlā? akēlā thiyau ki?

pyārā! akēlā thiyau ki?

hāvālē lagē manakō ciṭhī, mana runē thiēna!

timī chau para, ma runchu ghara, bintī nai pugēna,

pyārā! rōēkō pugēna!

hē paśupati! hē guhyēśvarī! pyārākō gāthamā,

nabasōs dhūlō, nabijhōs kāōḍhā, maṅgala hōs sāthamā.'

munālē jōḍin māthamā hāta, hātamā lāgyō jūna,

bhariī āyō, bhariī āyō āōsulē nayana jhan!
+
rātā ra nīlā pahēṅlā phūla vanamā phuldachan,

chirbirē phūla, sunaulā phūla hāvāmā jhuldachan.

dakṣiṇatira kinārātira phaḍkēkō bādala,

bhōṭēkō ghara madanaaghi nēpāla jhaljhala,

nēpālabhitra ujyālō ḍākī kukhurā bāsēkō,

himālacūlī bihāna khulī uttara hāōsēkō!

pahāḍaharūkō nīrakō mālā nēpāla śaharakō,

lurkana jastā rūkhakā lahara śikhara kinārakō,

bādalavāri gulāpha phulnē pūrvakō ḍāōḍāmā,

ujyālō pāṭā chāyākā ṭāṭā, pahāḍa ṭāḍhāmā,

dūdhakā jharnā jharēkā sētā sataha gāḍhāmā.

dūbōkō bārī tyō ṭuōḍikhēla rūkhalē ghērēkō,

dhararā uṭhī śaharamāthi gajūra bhirēkō.

ākāśalāī chātīmā rākhnē tyō rānīpōkharī,

tyō kāntipurī, kēṅvarākēśa ujyālā sundarī,

sāōjhamā gāgrō kaṭīmā rākhī aōgālō hālēkā,

maskēra calnē lājalē balnē, kapūramā ḍhālēkā.

vicitra tyastō tyō citrakārī jhyāla ra ḍhōkāmā,

pīpala ṭhūlō bōlēra uṭhnē hāvākō jhōkāmā.

tyō sānō ghara pīpalanira, jhyālamā muniyāō,

tī būḍhī āmā, tī pyārī munā, manakā duniyāō.

āmākō bōlī, munākā āōkhā, didīkō rulāi,

kausīkō jūna, gamalāmāthi phūlakō jhulāi.

pharkēra hērchan madana phēri bhōṭēkō āōgana,

kyā rāmrā baccā, kyā rāmrā pāṭhā khēlamā magana!

hērēra phēri bhōṭēkā tarpha madana bōldachan,

hṛdayabhitra lukēkō icchā ōṭhalē khōldachan,

'hariyō bhayō ḍāōḍākō mukha phūla phulyō vanamā,

ṭāḍhākō ghara jhalkēra āyō hē dāju! manamā.

kalilō rāmrō pāluvā hōlā nēpālamā lāgēkō,

tyō ālubakhaḍā hāōsēkō hōlā vasanta pāēkō,

hariyō cillō jōbana hōlā vanamā jāgēkō!

vāsnālē mīṭhō calēkō hōlā hāvākō lahara,

rūkha ra laharā jhulēkā hōlān sihara sihara,

khōlāmā hōlān ghāmamā khēlna chavilā lahara!

'vasanta lāgyō! vasanta lāgyō!' bhandī hō kōilī,

ḍuldī hō liī anēka raṅgī phūlakā sahēlī,

duī dila milī phulēkī bēlī, magamaga camēlī,

bagaiṅcābhitra svarga nai hōlā hāōgākō habēlī,

jōbanakā gālāmā lājakō lālī phulēkō gulāba,

pānāmā sētā sunakā akṣara, campaka kitāba,

pahāḍa-killā cūlī upallā śrīpēca-sarōja,

rakṣākā nimti tī paśupati muṭumā virāja,

vīrakō dēśa, dharmakō gādī, śaktikō āōkurā,

pachikō baḍhtī dēkhāī uṭhchan hiuōkā ṭākurā,

tyō dēśabhitra tyō sānō ghara, jhaljhalī phirdacha,

birsēkō rina samjhanākana āōsulē tirdacha.

samjhaōdihun tī ḍāōḍākī jūna, āmālē malāī,

vanakō chēu ma ṭāḍhā baschu tyō ghara rulāī.

timīlē lāyau sadhaiṅkō guna, ma tirna saktinaō,

jyānakō dāna timīlē diyau, ma tirna saktinaō,

sadhaiṅkō ṛṇī, ma tirna saktinaō!

duiṭā mailā sunakā thailā vanamā gāḍēkō,

yauṭā hō timrō yauṭā hō mērō gunalē bāōḍēkō,

yō timī lēū bidāi dēū, ma ghara hiṅḍdachu,

yō timrō guna sadhaiṅkō samjhī agāḍi baḍhdachu.'

bhōṭēlē bhancha, 'kē garcha mailē pahēṅlō sunalē?

rōpēra suna umranna kyāra kē garcha sunalē?

rōpēra rākhyō, pachi pō khāncha yō timrō gunalē,

bālaka mērā yī chōrāchōrī, āmālē chāḍēkō,

kē garnu suna? kē garnu dhana? daivalē cuōḍēkō,

yō kēṭākēṭī khāōdaina suna, lāuōdaina gahanā,

ākāśamāthi jahāna mērō bādala cha gahanā!'

bhōṭēkā baccā kākhamā rākhī, kapāla musārī,

puchēra āōkhā phūlakō thuṅgā kēśamā ghusārī,

puchēra āōkhā tyō bhōṭēsaōga madana bhandachan,

'bidākō bēlā āōsulē āōkhā jhan bharī bandachan.

gāhārō bhayō chāḍēra jāna gunakō āōgana!

yō guna kailē ma tirna sakchu taipani māga na,

dāju! kēhī ta māga na!'

bhōṭēlē bhancha, 'maukālē pāyō tyō guna lāuna,

gunakō saṭṭā liōdaina hāmī, samjhēra jāū na,

āphaiṅlē khancha āphaiṅlē khāncha, sittaimā chuōdaina,

kyā dincha timlē? kyā lincha mailē? māgēra liṅdaina.

cyāṅbākō nāuō samjhēra jāū gharamā sunāūs:

būḍhīkō āsika yī kēṭākēṭīharūmā paṭhāū.'

rōēra hiṅḍē, jaṅgalachēu, apaḍha, ajāna,

tyō bhōṭēbhitra dēkhēra tyastō manakō muhāna,

rōēra ghara hiṅḍē tī madana!
+ +
madanakī āmā, phulēkī sētai ōchyāna parēkī,

ḍāōḍākī jūna, antyakō dina duḥkhamā kurēkī,

sukēkō tēla gharakī battī madhurō bhaēkī

aōdhyārō pārī dhipikkai jāna tayāra rahēkī.

chōrākō mukha jhaljhalī dēkhchin, īśvara pukārchin,

manakō mana tyō chōrākana, īśvara guhārchin.

jhyālakō hāvā phulēkō kēśa musārī hiṅḍdacha,

hlāsākō tarpha āmākō dila bahāī baḍhdacha.

āōkhāmā chaina unakō āōsu śāntilē chāēkō,

sāōjhakō phikā jalamā antyakō ujyālō āēkō,

prāṇakō ṭēkā, kālakō chēkā, ṭāḍhākō chōrō cha,

chōrākō mukha hērēra jānē manakō dhōkō cha.

jarōlē tātō, pātalā hāta nasālē jēlēkō,

rasilā-āōkhā-buhārī-hāta prēmalē milēkō.

kalilō hāta samāī bhanchin, 'mērī hē buhārī!

aba ta bēlā najīkai āyō jānu cha usapāri!

kē gacharyau rōī, narōū buhārī!

sabaikō bāṭō yahī hō nānī! amīra-phakīrakō,

yō māṭō gaī māṭōmā milcha duḥkhakō bagarakō,

śahara basnū, naphasnū yasamā, duḥkhakō jañjāla!

antyakō bāṭō ujyālō hunē bhakti nai saōgāla!

phulēkō dēkhēṅ, vailēkō dēkhēṅ jagatkō phūlabārī,

duḥkhamai cinēṅ īśvaralāī hē mērī buhārī!

pṛthivībhitra rōpēkō bīu svargamā phaldacha,

diēkō jati pṛthivībhitra māthi nai mildacha.

garēkō jati liēra jānchu, kē jāncha sāthamā,

sapanābhitra pāēkō dhana byūōjhēkō hātamā.

bidāi linchu sabakā sātha madana āēna,

tyasalāī hērī āōkhālē āja cimlina pāēna.

ma marihālē madanasaōga yō bhannū timīlē,

'narunū dhērai, bhanēra gain antyamā būḍhīlē!'

rōkēkō dila āōkhāmā khascha galāmā bōldacha,

munākā chātīmā chōpēkō śōka nisāssī caldacha.

'hē mērī bajyai! hē mērī āmā!! yō artī linēchu,

hajūrakō mīṭhō samjhanālāī āōsulē dhunēchu.

ajha tā kēhī bhaēkō chaina ārāma hunēcha,

hajūrakō dhōkō tyō bhēṭa yahāō avaśya pugnēcha!'

bicarī būḍhī tī kāōpna thālin, kampa bhō vicitra,

banda bhō bōlī, manamanai rahyō vacana pavitra.

kahilēkāhīṅ munākō hāta chāmēra 'yahāō cha'

bhanēra diṅdā balalē bhanthin 'madana kahāō cha?'

kutīmā yauṭā pīpala ṭhūlō hāvālē hallāyō,

hāōgāmā āī kāgalē cuccō khōlēra karāyō,

chahārī basnē baṭuvā hērthē ṭāḍhākō ṭākurā,

ciuōḍō thiyō hātakō māthi, ghuōḍāmā pākhurā.

hāōgākō kāga ōhrlēra āyō, najīkai karāyō,

najara chaḍkē tyō ghāōṭī karkē garēra karāyō.

najara phiryō, pasīnā puchī bōlē tī baṭuvā,

'subōl subōl hē! ṭhāuō sarī basna, ākāśa-ḍuluvā!

hērēra āis tī āōkhā tānī kē mērō śahara?

nēpāla khālḍō cha kāntipuramā ghara tyō sugghara.

māī chan mērī kapāla sētī, munā chan ujyālī,

malāī sancō cha bhanī āija pakhēṭā ucālī.

'namānnū dhandā namānnū phikrī' bhanēra sunāī,

guōḍamā pharkēs bārīkō yauṭā haluvāvēda khāī!'

uḍēra gayō tyō kāga ṭāḍhā bujhē jhaiṅ garēra,

'kāgalē bujhyō, uḍēra gayō, pugnēcha sabēra.

bujhdainan bhāṣā panchīkō hāya! tī duī bicarā!'

bhanēra hērī najara bharī uṭhē tī bicarā!

bicarā madana, najara bharēra!
+
śaharabhitra kēkō hō yastō viyōga vilāpa?

pilpilē battī, bhijēkā āōkhā, alāpa vilāpa.

bajrakō jhilkā caḍkēra gaī āōdhīkō puchāra,

hunhuna hāvā bilaunā garcha sāōjhakō saōghāra.

kukkura runcha piōḍhīmā basī, aōdhyārō rāti cha,

auōsīkō kālō ākāśa-chānā gharakō māthi cha.

pilpilē battī dhipdhipa garnē aōdhyārō ujyālō,

aōdhyārōsaōga misiējastō ṭukīkō tuvāōlō.

rūkhamā tapkyō āōsukō thōpā hurīlē bhāōcēkō,

bhulkālē āōkhā bāṭulā lāyō rūkhamā bhāōcēkō,

kalilō rūkha piṭikka bhāōcēkō.

pilpilē battī, bhijēkā āōkhā, bhijēkā parēlās:

auōsī jhaiṅ mukha kina hun tyastā tī āōsu bharilā?

hā kaṭhaibarī! bhijēkā parēlā!

sāsūkō sāsa ghāōṭīmā bajcha aḍkancha galāmā,

buhārī mūrcchā intu-na-cintu māthikō talāmā,

tī munā kaṭhai! nīlī bhai palāmā!

dāju ra bhāi chimēkī runchan, alāpa vilāpa,

chātīmā hāta, āōkhāmā āōsu, manamā vilāpa,

bijōga harē! bijōga tyastō! daivalē dēkhtaina,

daivalē dēkhē kasarī hērcha? kalama lēkhtaina!

tyō kālō sarpa banāī muṭu kasarī uṭhāyō?

madana marēkō kasarī ciṭhī guṇḍālē paṭhāyō?

sarpakō dāōtamā viṣakō thailō, īkhakō tikhō phala,

mānisabhitra jhan huncha kālō manamā halāhala!
+ +
'kē dēkhna āēō? hē mērī āmā! kē dēkhnuparyō ni?

hē mērī āmā! hē mērī āmā! yō chātī ciryau ni!

āmā! yō chātī ciryau ni!

pāpīkō mukha hēra na āmā! malāī hēra na!

ma āēō āmā! ma pāpī āmā! malāī hēra na!

āmā! malāī hēra na!

kina ni ṭāḍhā hērēkō tyastō! ma āēō, ma āēō!

najara phēri phirāū yatā, rōēra karāēō!

runa pāumā ma āēō!

muṭumā gāōṭhō pārēra hēcharyau! najara phiryō ni!

nachāḍa āmā! pharka na, pharka, ṭuhurō maryō ni!

āmā! ṭuhurō maryō ni!

ma āēō āmā! ma duḥkha dina kōkhamā pasēkō!

buḍhēsakāla chāḍēra churī muṭumā dhasēkō!

churī muṭumā dhasēkō!

madana bhannē ma pāpī chōrō cinyau ki cininau?

'āichas bābū!' bhanēra harē! mukhalē bhaninau!

āmā! cinyau ki cininau?

mukhalē timrō nabōlē pani āōkhālē bōldacha!

yō timrō daśā dēkhēra āmā! kalējā jaldacha!

āmā! kalējā jaldacha!

susāra timrō garna nai mailē pāpī bhai pāinaō!

garūōlā bhannē manamai rahyō, ma aghi āinaō!

harē! ma aghi āinaō!

kyā śānti chāyō mukhamā timrō! hē āmā! bōla na,

amṛtajastō vacana timrō hṛdaya khōla na!

āmā! ēka phērā bōla na!

hē mērī āmā! malāī hērī najara rasāē,

kalilō tyastō hṛdaya mailē kasarī bijhāēō?

āmā! kasarī bijhāēō?

sunakā thailā liēra āēō, caḍhāēō pāumā,

pāṭī ra dhārā bannēcha timlē bhanēkō ṭhāuōmā,

āmā! bhanēkō ṭhāuōmā!

kōpilābhitrai vailāyō āśā, hiuōlē khaōgāryō,

dilalē darda napōkhī, hānyō daivalē jhaṭārō!

pharka na pharka hē mērī āmā! māthi nai hēcharyau ni!

uṭhāī auṅlā māthi nai āmā! iśārā gacharyau ni!

āmā! kalējā cicharyau ni!

launa ni! launa!' bhanēra uṭhē madana jurukka,

mūrcchāmā parē pāumā, dēkhī galākō hirikka!

chōrākō mukha hērēra gain kaṭhai! tī ghurukka!

hā kaṭhaibarī! tī būḍhī ghurukka!
+ +
'bhana na bhana hē mērī didī! tī munā kahāō chin?

āmākō yastō bichōḍa pardā dēkhtinaō yahāō jhan!'

'hē mērā bhāi! tī munā chainan yō timrō gharamā,

māvala jāna tī bidā bhain bichōḍa parēmā!

hlāsāmā jāōdā bichōḍa parēmā!'

'svargamā gain tī mērī āmā, tinlāī chāḍēra,

kasarī gain bicarīlāī ṭuhurī pārēra?'

'buhārī madhyē kuōdēkō hīrā bhaēra birāmī,

māgēra bidā sabaikā sātha sāhrai nai birāmī!

bhaēra gain sāhrai nai birāmī!'

'kastō cha mērī tī munālāī? hērēra kō āyō?

pānīkā ghuṭkā tī māgdihōlin, kasalē pilāyō?'

'hē pyārā bhāi! tī munālāī yō jala cāhinna,

tī nikī bhain nirōgī bhain, auṣadhi cāhinna!

hē pyārā bhāi! ma hērna jānthēṅ, bāṭō nai pāinna!'

'tī nikī bhaē āunnan kina? yō mērō avasthā!'

'khōjdihun tinī āunalāī! pāunnan tī rastā.'

'gajaba lāgcha yō kurā sundā māvalī kahāō cha?'

'bādalapāri, ujyālō bhārī muluka jahāō cha!'

'hē mērī didī! hē mērī didī! munā chin bhana na,

tī munā mērī pṛthivīmāthi ajha chin bhana na!

munā, ajha chin bhana na!'

'pṛthivīvāri pṛthivīpāri tī munā ajha chin,

phulamā hāōschin, jalamā nācchin, tārāmā camkinchin.

kōilīkaṇṭha bōldacha tinkō, āōkhā cha ujyālō,

śītamā runchin, udāsa hunchin dēkhincha tuvāōlō!'

'marēkī chainan tī mērā munā jyūōdī chin bhana na!

māvalabhitra chin mērī munā, āuōchin bhana na!

āśākī jarā, manakī carā, munā chin bhana na!

kuna dina didī! āuōchin bhana na?'

'hē mērā bhāi! tī munā chainan!! pṛthivīvārimā,

duḥkhakō lēśa nahunē dēśa kalpanāpārimā,

ṭipēra baschin sukhakā phūla svargakō bārīmā.'

'niṭhurī didī! niṭhurī didī!! māryau ni malāī!!!

āśākō phūla yatikā dina āōkhāmā jhulāī,

kānamā mērō viṣakō ghuṭkā ghuṭukka pilāī,

hē mērī munā! hē mērī munā!! chāḍēra gayau ni!!!

pūjākī mandira, prāṇakī jañjīra timī nai thiyau ni!

hē mērī prāṇa! timī nai thiyau ni!!

prāṇa! chāḍēra gayau ni!!!

daivalē hānyō śiramā mērō niṭhurī ghanalē,

kē garī sahūō? kē garī rahūō? jīuōdō manalē!

sahana sīmā nāghēkō manalē!

hē mērī didī! tī munālāī hērdachu ēkai chin,

tī munālāī ḍāka na didī! hērdachu ēkai chin!

ḍāka na didī! hērdachu ēkai chin!

hē mērī munā! hē mērī munā!! ōhrlēra āū na!

hē mērī rānī! muhāra timrō ma dēkhna pāūō na!

munā! ōhrlēra āū na!

aōdhyārō bhayō! aōdhyārō bhayō!! manakō bilaunā,

umlēra āī ghāōṭīmā aḍkyō manakō bilaunā!

āōsumā khasyō manakō bilaunā!'

'hē mērā bhāi! hē pyārā bhāi!!' tī didī bhandachin,

pachyaurāchēu puchēra āōsu tī didī bhandachin,

'hē mērā bhāi! nagara tyasō dhīraja lēū na!

ākhira jānu sabailē parcha, yō samjhī lēū na!

cāra nai dinakō yō pāpī cōlā, yō mailō gumānī,

ākhira charcha hāvālē phēri ēka muṭhī kharānī!

bābū! ēka muṭhī kharānī!

māsukō phūla vailēra jāncha maṭṭīmā mildacha,

arū nai phūla pṛthivīpāri svargamā phuldacha!

sadhaiṅkō lāgi svargamā phuldacha!

sahana bhanī janmana āyauṅ hē bābū! sahana,

duḥkhamā hāmī śōdhina āyauṅ, duḥkhamā rahana,

āōsukō khōlā nuhāī jānchauṅ vaikuṇṭha-bhavana!'

'hē mērī didī! samjhēra āyō yō chātī cirincha,

yō tātō ghāu nūnalē pōlcha jhan āōkhā bharincha!

didī! jhan āōkhā bharincha!

munākō bōlī, lāgdacha gōlī! samjhancha manalē,

kyā mīṭhōsaōga samjhāī bhanthin 'kē garnu dhanalē?'

galāmā lāgyō, muṭumā ghusyō amṛta-vacana,

'sāga ra sisnu khāēkō bēsa ānandī manalē!'

basālihālyō daivakō ghanalē!

īśvara! taiṅlē racēra phēri kasarī bigāris?

sṛṣṭikō phūla racēra tyastō kasarī latāris?

tyō phūla harē! malāī diī kasarī pachāris?

hē didī! mailē tī munā dēkhtā, munākō muhāra,

tī munā pani mardachin bhannē thiēna vicāra!

munā! chātīkō juhāra!

pṛthivītira nahēra munā! ma pani āuōchu

āōkhāmā āōsu liēra cinō ma bhēṭna āuōchu,

prēmakō hīrā chuṭēkō tala, ma liī āuōchu.

kasarī khāyō āgōlē didī! kamalakō śarīra?

kasarī khāyō niṭhurō bhaī kamalakō śarīra?

ma kahāō pāūō tī munālāī chātīmā lagāūō!

kharānī tinakō malāī dyauna, chātīmā lagāūō!

hē mērī āmā! hē mērī munā!! ma yahāō bastinaō,

ma yahāō aba bastinaō āmā! ma yahāō bastinaō,

ma yahāō aba bastinaō munā! ma yahāō bastinaō.'

'hē mērā bhāi! tī timrī munā marēkī chainan tī,

jyōtikō svarūpa liēra gain bagaiṅcā vasantī,

svargakā carā gāuōchan unakō madhura jayantī.'

'pardālē ḍhākyō, pardālē chēkyō, hē didī! malāī!

ma runē chainaō, gaēra bhōli bhēṭuōlā tinalāī,

hē daiva! pardā cāōḍai nai uṭhā! dhanya cha taōlāī!'
+
madana tyasai thalāmā parē, duḥkhalē vailāyō,

vaidyalē āī unakō nāḍī ghōriī samāyō.

kapha ra vāyu bigrēcha bhanī vaidyalē bhandacha,

arūkō kurā nasunnē kāna tyō kurā sundacha.

madana bhanchan, 'caraka paḍha, suśrūta palṭāū,

manakō vyathā rahancha kahāō? malāī batāū,

jiunē rōga malāī lāgyō, yō rōga haṭāū.

manakō rōgakō auṣadhi kē hō? malāī batāū.

samjhanā bhannē chaṭapaṭī huncha, darśanapiyāsa,

jhan ṭāḍhā ṭāḍhā āōkhālē hērcha pōldacha batāsa,

magaja ghumacha bhuōmarībhitra muṭumā dukhtacha!

lakṣaṇa sārā bāhirabāṭa manamā luktacha!'

vaidyalē hēryō, vaidyalē bujhyō, tyō vaidya āēna,

manakō vyathā katā hō katā! auṣadhi pāēna.

dinakā dina jhan sāhrā bhaē bicarā madana,

jastākō tastai hōśamā chan tī, saphā cha vacana,

'hē mērī didī! yō gharajama timīlē calāū,

pāṭī ra dhārā āmākō icchā timī nai puryāū.

susāra garchin munālē māthi akēlī āmākō,

nachāḍī jāūn susāra arū akēlī āmākō,

phukāū tanā, gaṅgākō jala dēū na ghuṭukō,

auṣadhi chaina hē mērī didī! phuṭēkō muṭukō.'
+ +
bādala phāṭyō, candramā hāōsī svargamā suhāē,

sāthamā tārā bhaēkā śaśī jhyālamā cihāē.

bādala milyō, sadhaiṅkā nimti madana nidāē,

bhōli tā phēri charlaṅga bhayō śrīsūrya udāē.
+ +
āōkhākō dhūlō pakhālihālyau hē bhāi! bahinī.

saṅsāra hāmlē bujhnu nai parcha kāōtara nabanī.

saṅsāralāī mukhamā hērī kammara kasēra,

ākāśatira pakhēṭā cālauṅ pṛthivī basēra,

khānu ra piunu jīvana bhaē, jiunu harē! kē?

pachikō āśā nabhaē kaṭhai! mānisa harē! kē?

pṛthivī basī svargamā hērnē chan hāmrā najara,

tala nai hērī tala nai hērī bilaunā nagara.

manakō battī tanakō balī svarga cha prasāda,

karmamai puja īśvara bhancha yō 'lakṣmīprasāda.'